Birinci Dünya Savaşı’nda Gazze Muharebeleri / The Battles of Gaza in World War I

Sami Ağaoğlu

Özet


Abstract

According to Germany’s demand, Ottoman Empire opened Canal Front which is one of the most important front lines of WWI to pass the Suez Canal and attack Egypt. There were two massive attacks between Ottoman and British. The first clash occured in 1915 and second took place in 1916. Result of Ottoman forces struggle with the British troops, Ottoman Empire were defeated but then Ottoman Empire counter attacked. They tried to prevent British attacks in the campaigns of Sinai and Palestine.

The paper deals with the First and the Second Battle of Gaza that repelled English forces, the third Gaza Battle and its result, Yildirim Army Group (or Thunderbolt Army Group) of the Ottoman Empire that was formed in order to prevent advance of attackers and siege and fall of Jerusalem. Therefore, subsequent failures of the campaign and retreating to the Anatolia started. The research paper was based on archival documents, primary&secondary sources and memoirs.

Öz

Osmanlı Devleti, Birinci Dünya Savaşı’nın önemli cephelerinden olan Kanal cephesini Almanların isteği doğrultusunda Süveyş kanalının geçmek ve Mısır’a taarruz etmek amacıyla açmıştı. Osmanlı Ordusunun I. Kanal Seferi ve II. Kanal Seferi başarısız olunca, karşı saldırıya geçen İngiliz birlikleri Sina ve Filistin cephesinde, Gazze muharebeleri ile durdurulmaya çalışılmıştır.

Araştırmamızda, İngiliz birliklerinin püskürtüldüğü I. ve II. Gazze muharebeleri, Birüssebi ve Gazze’nin elden çıktığı III. Gazze muharebesi, Osmanlı Devleti’nin bu yenilgiyi durdurabilmek için kurduğu Yıldırım Orduları Gurup Komutanlığı ve Kudüs’ün elden çıkışı ele alınmıştır. Böylelikle birbiri ardına gelen yenilgiler zinciri ile Osmanlı Ordularının Anadolu’ya çekilişi arşiv belgeleri, birinci elden kaynaklar ve hatıratlardan yararlanılarak işlenmiştir.


Anahtar Kelimeler


Gazze, Filistin, İngiltere, Allenby, Von Kress, Cemal Paşa, Gaza, Palestine, Britain, Allenby, Von Kress, Cemal Pasha.

Tam Metin:

PDF

Referanslar


Aaronsohn, A. (2003). Türk Ordusuyla Filistin’de. Çev. N. Alkan, İstanbul: Selis Kitaplar.

Akın, A. (1985). Birinci Dünya Savaşında Filistin Cephesi ve Filistin’in Elden Çıkışı. Ankara: Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

Akkuş, T. (1999). Mustafa Kemal’in 1917-1918 Yılında Suriye-Filistin Cephesi’ndeki Faaliyetleri. Bursa: Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

Alkan, N. (20-21 Kasım 2014). “Alman Kaynaklarına Göre Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’na Girmesi”, 1914’ten 2014’e 100’üncü Yılında Birinci Dünya Savaşı’nı Anlamak, Uluslararası Sempozyum. İstanbul: Harp Akademileri Basımevi.

Armaoğlu, F. (2014). 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi 1414-1995. 19. Basım, İstanbul: Timaş Yayınları.

Arslan, E. (20-21 Kasım 2014). 1914’ten 2014’e 100’üncü Yılında Birinci Dünya Savaşı’nı Anlamak, Uluslararası Sempozyum. İstanbul: Harp Akademileri Basımevi.

Aydemir, Ş. S. (1985). Makedonya’dan Orta Asya’ya Enver Paşa. C.III, İstanbul: Remzi Kitapevi.

Bayur Y. H. (1991). Türk İnkılabı Tarihi. Cilt 2, Kısım IV, 3. Baskı, Ankara.

Cemal Paşa (2012). Hatırat (1913-1922). 2.Baskı, Hzr. A. Z. İzgöer, İstanbul: DBY Yayınları.

Çulcu, Murat (2009). “Mehmet Emin Bey-Sina Filistin Cephesi”, Arşivi Kaybolan Savaş Sina-Filistin-Suriye Cephesi. İstanbul: Kastaş Yayınevi.

Çulcu, Murat (2009). “Hüseyin Hüsnü Emir Erkilet, Yıldırım Hakkında”, Arşivi Kaybolan Savaş Sina-Filistin-Suriye Cephesi. İstanbul: Kastaş Yayınevi.

Çulcu, Murat (2009). “General Allenby’nin Filistin Raporları’’, Arşivi Kaybolan Savaş Sina-Filistin-Suriye Cephesi. İstanbul: Kastaş Yayınevi.

Danişmend, İ. H. (1955). İzahlı Osmanlı Tarihi Kronolojisi. C.IV, İstanbul: Türkiye Yayınevi.

Erden, A. F. (1949). Paris’ten Tih Sahrasına. 2.Baskı. Ankara: Ulus Basımevi.

Erden, A. F. (2003). Birinci Dünya Harbi’nde Suriye Hatıraları. Haz. A. Kabacalı, İstanbul: Kültür Yayınları.

Genelkurmay Ateşe Başkanlığı Birinci Dünya Harbi’nde Türk Harbi Sina Filistin Cephesi (1986). c.IV, Kısım II, Ankara.

Genelkurmay ATESE Başkanlığı, Birinci Dünya Harbi’nde Türk Harbi Sina Filistin Cephesi, (1979). c.IV, Kısım I, Ankara.

Hatipoğlu, S. (2009). Filistin Cephesi’nden Adana’ya Mustafa Kemal Paşa. İstanbul: Yeditepe Yayınları.

Kemal, C. (2014). “Birinci Dünya Savaşı’nda Gazze’yi Nasıl Kaybettik?”, Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Atatürk Yolu Dergisi. Sayı 55.

Kemal, C. (2004). Birinci Dünya Harbi’nde Filistin Cephesi, Ankara: Ankara Üniversitesi Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Yayınlanmamış Doktora Tezi.

Kılıç, S. (20-21 Kasım 2014). “Birinci Dünya Savaşına Uzanan Süreçte Türk-Alman Yakınlaşması”, 1914’ten 2014’e 100’üncü Yılında Birinci Dünya Savaşı’nı Anlamak, Uluslararası Sempozyum. İstanbul: Harp Akademileri Basımevi.

Köse, İ. (2014). İngiliz Arşiv Belgelerinde Hicaz İsyanı. İstanbul: Selis Yayınları.

Kressenstein, K. V. (1966). “Sina Çölü’nde Türkler”, Çev. O. Öndeş. Hayat Tarih Mecmuası, Sayı 15, Kısım 15.

Kressenstein, K. V. (1943). Türklerle Beraber Süveyş Kanalına. Çev. M. B. Özalpsan. İstanbul: Askeri Matbaa.

Özçelik, A. (1993). Ali Fuad Cebesoy. Ankara: Akçağ Yayınları.

Sanders, L. V. (2014). Türkiye’de Beş Yıl. Çev. E. B. Özbilen, 3.Basım. İstanbul: Kültür Yayınları.

Selek, S. (2014). İsmet İnönü Hatıralar. 4. Basım. Ankara: Bilgi Yayınevi.

Tarım, M. F. (2004). Birinci Dünya Savaşı’nda Yıldırım Ordular Grubu. Hatay: Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

Uyar, H. (2006). Birinci Dünya Savaşı’nda Suriye-Filistin Cephesi Stratejileri. Çanakkale: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

Yılmaz, F. (2013). General Allenby’nin Hatıratı. İstanbul: İz Yayıncılık.




DOI: http://dx.doi.org/10.7596/taksad.v6i2.637

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.




Telif Hakkı (c) 2017 Journal of History Culture and Art Research

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

ISSN: 2147-0626