Öğretmen Adaylarının “Demokrasi” Kavramına Yönelik Metafor Algıları / Perceptions of Prospective Teachers About the Concept of "Democracy"

Bilgin Ünal İbret, Ergün Recepoğlu, Emine Karasu Avcı, Serpil Recepoğlu

Özet


ABSTRACT

In this study, it is aimed to reveal the perceptions of 4th grade prospective teachers studying in Kastamonu University with respect to the concept of democracy through metaphors. By giving emphasis on common objectives in line with the metaphors students produced, the inferences were made about what they understand from the democracy and direction of their perceptions. In accordance with the nature of the research, qualitative research design "phenomenological pattern" was used. The study group includes a total of 297 prospective teachers who voluntarily participate the study, including 76 men and 221 women girls studying in the fourth class in Kastamonu University Faculty of Education in the 2016-2017 academic year. A survey form, consisted of 1 open-ended question, was used as data collection tool to set students’ perceptions. The participants were asked to fulfil the “Democracy is like …… because …..” expressions featured in the survey form. Data were analyzed with content analysis technique. The data were analyzed by descriptive analysis. In the study, prospective teachers developed 149 different metaphors about the concept of democracy. According to the results obtained in this study, prospective teachers focused on most freedom sun, seesaw, water, balance, tree, equality, bird, life, justice, father, rainbow, sky, shield, breath, train and conscience metaphors. Teacher candidates see the concept of democracy with metaphors that they develop as a factor changing from the point of view. In the study, it was determined that the perception of democracy changed according to gender. In addition, it is seen that prospective teachers perceive democracy as different from each other according to their branches.

Öz

Bu çalışmada, Kastamonu Üniversitesi’nde öğrenim görmekte olan çeşitli branşlara sahip dördüncü sınıf öğretmen adaylarının demokrasi kavramına ilişkin sahip oldukları algıları metaforlar aracılığıyla ortaya çıkarmak amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda oluşturulan metaforların ortak özellikleri üzerinde durularak, yükseköğretimde öğrenim gören öğrencilerin demokrasi hakkındaki algılarının ne yönde olduğu ve demokrasiden ne anladıkları hakkında çıkarımlar yapılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan olgubilim deseni kullanılmıştır. Çalışma grubu, 2016-2017 eğitim öğretim dönemi bahar yarıyılında araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 221’i kız 76’sı erkek olmak 297 öğretmen adayından oluşmaktadır. Öğretmen adaylarının belirlenen kavramlarla ilgili algılarının ortaya koyulması amacıyla veri toplama aracı olarak, bir adet açık uçlu sorudan oluşan form kullanılmıştır. Çalışmada öğretmen adaylarından “Demokrasi … gibidir; çünkü … .” ifadesini tamamlamaları istenerek veriler elde edilmiştir. Elde edilen veriler betimsel analiz yoluyla çözümlenmiştir. Çalışmada öğretmen adayları demokrasi kavramına yönelik 149 farklı metafor geliştirmişlerdir. Bu çalışmada öğretmen adayları bu metaforlardan en fazla özgürlük, güneş, tahterevalli, su, terazi, ağaç, eşitlik, kuş, hayat, adalet, baba, gökkuşağı, gökyüzü, kalkan, nefes, tren ve vicdan metaforları üzerinde durmuşlardır. Öğretmen adayları geliştirdikleri metaforlarla demokrasi kavramını daha çok bakış açısına göre değişen bir unsur olarak görmektedirler. Çalışmada demokrasiyi algılama biçiminin cinsiyete göre değiştiği tespit edilmiştir. Ayrıca öğretmen adaylarının demokrasiyi branşlarına göre birbirlerinden farklı olarak algıladıkları görülmektedir. 


Anahtar Kelimeler


Demokrasi, Öğretmen adayı, Metafor; Democracy, Prospective teachers, Metaphor.

Tam Metin:

PDF

Referanslar


Anderson, R. D. (2001). Metaphors of dictatorship and democracy: Change in the Russian political lexican and the transformation of Russian politics. Slavic Review, 60(2), 312-335.

Akın, U. & Özdemir, M. (2009). Öğretmen adaylarının demokratik değerlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi: Eğitim Bilimleri Fakültesi örneği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 42(2), 183-198.

Akşin, S. (2003). Atatürk döneminde demokrasi. Eğitim Araştırmaları, 3(11), 16-22.

Aktaş, M. (2012). Küreselleşme sürecinde ulus devlet ve demokrasi. EKEV Akademi Dergisi. 53(16). 223-234.

Arslan, M. M. & Bayrakçı, M. (2006). Metaforik düşünme ve öğrenme yaklaşımının eğitim-öğretim açısından incelenmesi. Milli Eğitim, 171, 100-108.

Aydoğdu, E. (2008). İlköğretim okullarındaki öğrenci ve öğretmenlerin sahip oldukları okul algıları ile ideal okul algılarının metaforlar (mecazlar) yardımıyla analizi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.

Balcı, A. (1999). Metaphorical images of school: School perceptions of students, teachers and parents from four selected schools in Ankara. Yayımlanmamış Doktora tezi, ODTÜ, Ankara.

Koşar, D. (2016). Öğretmen adaylarının üniversite ve öğretim elemanı kavramlarına ilişkin metaforik algıları. International Online Journal of Educational Sciences, 8(3), 113-127.

Cerit, Y. (2008). Öğretmen kavramı ile ilgili metaforlara ilişkin öğrenci, öğretmen ve yöneticilerin görüşleri. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(4), 693-712.

Çankaya, D. & Seçkin, O. (2004). Demokratik değerlerin benimsenmesi açısından öğretmen ve öğretmen adaylarının görüş ve tutumları. Uluslararası Demokrasi Eğitimi Sempozyumu Bildiriler Kitabı, (ss.461-466).

Çelikten, M. (2006). Kültür ve öğretmen metaforları. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(2): 269-283.

Dahl, R. A. (2001). Demokrasi üstüne (Çev. B. Kadıoğlu). Ankara: Phoenix Yayınevi.

Demir, N. (2010). Demokrasi’nin temel ilkeleri ve modern demokrasi kuramları. Ege Akademik Bakış, 10(2), 597-611.

Demir, H. (2013). Demokrasi Düşüncesinin Gelişimi Bağlamında Demokrasi Ve Demokrasi Karşıtı Görüşler: Giıovanni Sartori Ve Carl Schmitt. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.

Demoulin, D. F. & Kolstad, R. (2000). Assessing the gains of behavioral dynamics essential for success in a democracy for teacher education students. College Student Journal, 34(3), 417-422.

Dewey (t.y.). On democracy. Erişim: http://www.radicalacademy.com/adiphilpolitics15es. html http://www.radicalacademy.com/adiphilpolitics15es.html adresinden 15.08.2018 tarihinde alınmıştır.

Dündar, H. (2012). Elemantary students’ metaphors for democracy. Educational Research and Reviews, 7(24), 509-516.

Elkatmış, M. & Toptaş, V. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının demokratik tutumlarının incelenmesi. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(1), 128-144. Ersoy, F. (2016). Fenomenoloji. Ahmet Saban, Ali Ersoy (Ed.), Eğitimde Nitel Araştırma Desenleri (51-109). Ankara: Anı Yayıncılık.

Genç, S. Z. (2006). Demokratik kazanımların gerçekleştirilmesinde ilköğretim öğretmenlerinin etkililiğinin değerlendirilmesi. Milli Eğitim Dergisi, 35(171), 43-54.

Genç, S. Z. & Kalafat, T. (2007). Öğretmen adaylarının demokratik tutumları ile problem çözme becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(22), 10-22.

Gömleksiz, M. N.; Kan, A. Ü. & Öner, Ü. (2012). Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının bir değer olarak demokrasi kavramına ilişkin metafor algıları. Değerler Eğitimi Dergisi, 10(24), 79-100.

Güder, S. Y. & Yıldırım, A. (2014). Okul öncesi öğretmen adaylarının demokrasiye ilişkin metaforları. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,7(16), 151-170.

Gürşimşek, I. & Göregenli, M. (2004). Öğretmen adayları ve öğretmenlerde demokratik tutumlar, değerler ve demokrasiye ilişkin inançlar. Uluslararası Demokrasi Eğitimi Sempozyumu Bildiriler Kitabı, (ss.77-85).

Heywood, A. (1999). Demokrasi, Sosyal ve Siyasal Teori (108-121), Siyasal Kitabevi.

İbret, B. Ü.; Receoğlu, E.; Oğuz, S. & Recepoğlu, S. (2015). Yükseköğretim öğrencilerinin “demokrasi” kavramına yönelik metafor algılarının incelenmesi. International Conference on Quality in Higher Education, December 02-04 2015, Sakarya Üniversitesi, Ed. Muzaffer ELMAS, Aytekin İŞMAN, Colleen SEXTON, Douglas FRANKLIN, Teresa FRANKLIN, Ahmet ESKİCUMALI, 670-680.

Karadağ, E.; Baloğlu, N. & Yalçınkayalar, P. (2006). İlköğretim okulu yöneticilerinin öğretmenler tarafından algılanan demokratik tutumları ile öğretmenlerin demokratik değerleri üzerine ilişkisel bir araştırma. Değerler Eğitimi Dergisi, 4 (12), 65-82.

Karatekin, K.; Merey, Z. & Kuş, Z. (2013). Öğretmen adayları ve öğretmenlerin demokratik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi,21(2), 561-574.

Kılıç, D. (2010). Changes in democratic attitudes of trainee teachers over time. Social Behavior and Personality, 38(9), 1211-1218.

Kıncal, R. Y. & Işık, H. (2003). Demokratik eğitim ve demokratik değerler. Eğitim Araştırmaları, 3(11), 54-58.

Kontaş, H.; Selçuk, E. & Polat, M. (2016). Ortaokul öğretmenlerinin demokratik tutumları ile öğrencilerin demokratik değerlere sahip olma düzeylerinin incelenmesi. The Journal of Academic Social Science Studies, 44,141-151.

Kozikoğlu, İ. (2017). Analyzing the relationship between prospective teachers’ democratic tendencies and their respect for differences levels. International Journal of Advanced Education and Research, 2(6), 19-29.

Kuçuradi, İ. (1998). Yirmibirinci yüzyılın eşiğinde demokrasi kavramı ve sorunları. Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cumhuriyetimizin 75. Yılı Özel Sayısı, 21-27.

Kuşat, N. (2011). Demokratikleşme sürecini tamamlayamamış toplumların ekonomik ve siyasi açıdan değerlendirilmesi: Sürdürülebilir demokrasi. Yönetim ve Ekonomi, 1(18). 125-137.

Lakoff, G. & Johnson, M. (2005). Metaforlar, hayat, anlam ve dil (Çev. G. Y. Demir). İstanbul: Paradigma Yayınları.

Levin, B. (2008). The educational requirement for democracy. https://onlinelibrary.wiley.com 15.08.2018 tarihinde erişilmiştir.

Levine, P.M. (2005). Metaphors and images of classrooms. Kappa Delta Pi Record, 41(4), 172-175.

Marshall G. (2009). Sosyoloji Sözlüğü. (Çev. O. Akınhay ve D. Kömürcü). Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.

Morgan, G. (1998). Yönetim ve örgüt teorilerinde metafor. (Çev. G. Bulut). İstanbul: MESS Yayın.

Nasırcı, H. & Sadık, F. (2017). Investigating primary school teachers’ perception about democracy though metaphor analysis. European Journal of Educational Research, 7(1), 121-132.

Ocak, G. & Gündüz, M. (2006). Eğitim fakültesini yeni kazanan öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine giriş dersini almadan önce ve aldıktan sonra öğretmenlik mesleği hakkındaki metaforlarının karşılaştırılması. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 293-311.

Oğuz, A. (2005). Öğretmen eğitimi programlarında metafor kullanma. XIV. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi, 28-30 Eylül 2005, Denizli, Kongre Kitabı, Cilt I, 582- 588, Ankara: Anı Yayıncılık.

Osler, A. & Starkey, H. (2006). Education for democratic citizenship: A review of research, policy and practice. Research Papers in Education, 21(4), 433–466.

Öztürk, Ç. (2007). Sosyal bilgiler, sınıf ve fen bilgisi öğretmen adaylarının “coğrafya” kavramına yönelik metafor durumları. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(2), 55-69.

Palmquist, R. A. (2001). Metaphors are good mirrors: Reflecting on change for teachwer educators. Journal of academic Librainship, 27(1), 185-189.

Parsons, S. C.; Brown, P. U. & Worley, V. (2004). A metaphor analysis of preservice teachers’ reflective writings about diversity. Curriculum and Teaching Dialogue, 6(1), 49–58.

Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri. Mesut Bütün, Selçuk Beşir Demir (Çev. Ed.), 3. Baskıdan Çeviri, Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.

Pektaş, M. & Kıldan, O. (2009). Farklı branşlardaki öğretmen adaylarının “öğretmen” kavramı ile ilgili geliştirdikleri metaforların karşılaştırılması (A comparison of “teacher” metaphores generated by preservice teachers from different majors). Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(2), 271-287.

Saban, A. (2004). Giriş düzeyindeki sınıf öğretmeni adaylarının öğretmen kavramına ilişkin ileri sürdükleri metaforlar. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2(2), 131-155.

Sarı, M. & Sadık, F. (2011). Öğretmen adaylarının demokrasi algıları (Çukurova Üniversitesi Örneği). Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Çalışmaları Dergisi, 1(2), 67-82.

Sadık, F. & Sarı, M. (2012). Çocuk ve demokrasi: İlköğretim öğrencilerinin demokrasi algılarının metaforlar aracılığıyla incelenmesi. Uluslararası Cumhuriyet Eğitim Dergisi, 1(1), 48-62.

Saracaloğlu, A. S. (2001). Beden eğitimi öğretmeni adaylarının demokratik tutumları. Ege Eğitim Dergisi, 1, 23-30.

Saracaloğlu, A. S.; Evin, İ. & Varol, S. R. (2004). İzmir ilinde çeşitli kurumlarda görev yapan öğretmenler ile öğretmen adaylarının demokratik tutumları üzerine karşılaştırmalı bir araştırma. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 4(2), 356-364.

Savaş, A. (2003). Matematik eğitimi ile demokrasi arasındaki ilişki üzerine bir çalışma. Eğitim Araştırmaları, 3(11), 59-63.

Schmitt, R. (2005). Systematic metaphor analysis as a method of qualitative research. The Qualitative Report, 10(2), 358-394.

Sezgin, F.; Koşar, D.; Koşar, S. & Er, E. (2017). Öğretmenlerin öğrenciye yönelik metaforlarının belirlenmesine ilişkin nitel bir araştırma. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32(3): 600-611.

Şahin B. (2008). Liberal Demokrasinin Temelleri. In B. Şahin (Ed.) Demokrasi Teorisinde Güncel Tartışmalar, (pp.1-34), Ankara: Orion Yayınları.

Türk Dil Kurumu (2018). Metafor. 15.06.2018 tarihinde http://tdkterim.gov.tr/bts/ 12.07.2018 tarihinde alınmıştır.

Ural, Ş. (1999). Demokrasi kavramı, toplumsal değerler ve birey. İlahiyat Fakültesi Dergisi, 40(1), 451-459.

Wilkins, C. (1999). Making good citizens: The social and political attitudes of PGCE students. Oxford Review of Education, 25(1-2), 217-230.

Wilkins, C. (2001). Student teachers and attitudes towards race: The role of citizenship education in addressing racism through the curriculum. Westminster Studies in Education, 24(1), 7-21.

Wilkins, C. (2003). Teachers and young citizens: Teachers talk about their role as social educators. Westminster Studies in Education, 26(1), 63-75.

Yağan Güder, S. & Yıldırım, A. (2014). Okulöncesi öğretmeni adaylarının demokrasiye ilişkin metaforları. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(16), 151-170.

Yamaç, K. (2010). Bilgi toplumu ve demokrasi üzerine. Türk Kütüphaneciliği, 24(3). 519-525.

Yazıcı, K. (2011). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının demokratik değerlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 36(159), 165-178.

Yüce, S. G. & Demir, Ö. (2011). Polis adaylarının “demokrasi” kavramına ilişkin algılarının metaforlar yoluyla incelenmesi. Polis Bilimleri Dergisi, 13(2), 147-178.

Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. 6. Baskı, Ankara: Seçkin Yayınları.

Yıldırım, A.; Akbaşlı, S. & Şahin, M. (2010). Sınıf öğretmenleri ve öğretmen adaylarının demokratik inanç düzeylerinin belirlenmesi. E-Journal of New World Sciences Academy, 5(1), 40-48.




DOI: http://dx.doi.org/10.7596/taksad.v7i5.1763

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.




Telif Hakkı (c) 2018 Journal of History Culture and Art Research

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.